دیابت

پربازدیدترین‌ها

آمار تکان‌دهنده دیابت در ایران: ۷ میلیون مبتلا و ۱۰ میلیون در آستانه بیماری

اندازه دور گردن “شاخص سلامت”

آمار تکان‌دهنده دیابت در ایران: ۷ میلیون مبتلا و ۱۰ میلیون در آستانه بیماری

دکتر علیرضا استقامتی، فوق‌تخصص غدد و متابولیسم، به مناسبت روز جهانی دیابت با ایسنا گفتگو کرد. او وضعیت بیماری دیابت در ایران را تشریح کرد. بر اساس آخرین پیمایش «استپس»، حدود ۱۴.۲ درصد از جمعیت بالای ۲۰ سال کشور به دیابت نوع دو مبتلا هستند. این رقم معادل ۷ میلیون نفر از جمعیت ایران است. معاونت بهداشت وزارت بهداشت، یک سال پیش از کرونا، این پیمایش را انجام داد و اکنون پیمایش جدیدی را آغاز کرده است. ما باید منتظر آمار و ارقام جدید باشیم.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، دکتر استقامتی افزود که حدود ۲۴ درصد از جمعیت بالای ۲۰ سال نیز به پیش‌دیابت مبتلا هستند. این یعنی بیش از ۱۰ میلیون نفر در این وضعیت قرار دارند. بنابراین، نتایج استپس نشان می‌دهد که حدود ۴۰ درصد از بزرگسالان کشور به دیابت و پیش‌دیابت در ایران دچارند. پیش‌دیابت پدیده‌ای مهم است و نباید به سادگی از آن گذشت. این وضعیت می‌تواند به بیماری دیابت کامل منجر شود یا عوارض آن را با شدت کمتری ایجاد کند.

رئیس هیات‌مدیره انجمن دیابت گابریک توضیح داد که پیش‌دیابت از دیابت جدا نیست. اگر قند خون فردی دو بار بیش از ۱۲۶ باشد، پزشکان آن را دیابت تشخیص می‌دهند. محققان این عدد را بر اساس مطالعات به دست آوردند و در این شرایط، عوارض دیابت به مرور زمان ظاهر می‌شوند. پزشکان عوارض چشمی، کلیوی و عروقی دیابت را در برخی مبتلایان به پیش‌دیابت نیز مشاهده کرده‌اند. بنابراین، هیچ تضمینی برای عدم بروز عوارض دیابت در مرحله پیش‌دیابت وجود ندارد.

دکتر استقامتی، فوق‌تخصص غدد، بر اهمیت مولفه وزن در مدیریت دیابت تاکید کرد. او گفت: “هنگامی که درباره مراقبت از مبتلایان به دیابت و کنترل قند خون صحبت می‌کنیم، باید یک مسیر جداگانه برای کنترل وزن در نظر بگیریم.” کنترل وزن، عاملی بسیار موثر برای مراقبت از دیابت است.

به گزارش جاده مخصوص، استقامتی افزود: “افراد مبتلا به دیابت باید نه تنها به سطح قند خون خود آگاه باشند، بلکه به میزان چربی و فشار خونشان نیز توجه کنند.” وزن نقش بسیار مهمی در مراقبت از دیابت دارد. کنترل چربی خون به مراقبت از دیابت کمک می‌کند، اما کنترل وزن در مواجهه با این بیماری یک عامل مستقل به شمار می‌رود. اگر افراد دیابتی در مراحل اولیه بیماری، وزن خود را بیش از ۱۵ درصد کاهش دهند، نتایج مثبتی را تجربه می‌کنند. پزشکان بر کاهش وزن تاکید زیادی دارند، زیرا ۷۰ تا ۸۰ درصد مبتلایان به دیابت نوع ۲، چاقی نیز دارند.

رئیس دانشکده پزشکی دانشگاه علوم‌پزشکی تهران توضیح داد که چاقی و دیابت ارتباط مستقیمی با هم دارند. او گفت: “کشورهای خارجی کلمه “Diabesity” را به کار می‌برند که ترکیبی از دو واژه Diabetes (دیابت) و Obesity (چاقی) است.” هدف از ساخت این واژه، نشان دادن ارتباط نزدیک چاقی و دیابت است.

استقامتی توضیح داد که دیابت نوع یک یک بیماری خودایمنی است. افراد به دلیل اختلال در سیستم ایمنی و زمینه ژنتیکی مناسب، مستعد ابتلا به دیابت نوع یک می‌شوند. در این شرایط، سیستم ایمنی بدن سلول‌های لوزالمعده را که مسئول تولید انسولین هستند، به عنوان دشمن شناسایی کرده و از بین می‌برد. هنگامی که سلول‌های تولیدکننده انسولین از بین می‌روند، افراد به تزریق انسولین نیاز پیدا می‌کنند.

دکتر استقامتی علائم دیابت نوع یک را پرنوشی، پرادراری و کاهش وزن برشمرد. او توضیح داد: “در گذشته، مردم تصور می‌کردند که دیابت نوع یک فقط در کودکان و نوجوانان بروز می‌کند.” اما این بیماری می‌تواند در هر سنی ظاهر شود. علائم بیماری دیابت نوع یک به طور ناگهانی بروز می‌کنند.

اندازه دور گردن “شاخص سلامت”

محققان: اندازه دور گردن می‌تواند شاخصی برای سنجش سلامتی باشد

تحقیقات نشان‌ داده‌اند که گردن ضخیم می‌تواند سیگنالی از مشکلات جدی سلامتی باشد.

بر اساس گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوصتاکنون می‌دانستیم شاخص‌هایی مانند BMI معیاری برای ارزیابی سلامت بوده‌اند، بااین‌حال پژوهش‌های مختلفی نیز روی یک شاخص به‌ظاهر عجیب تمرکز داشته‌اند: اندازه دور گردن. تحقیقات نشان داده‌اند که گردن ضخیم می‌تواند سیگنالی از مشکلات جدی سلامتی باشد که حتی در افراد با وزن طبیعی نیز پنهان می‌ماند.

بنا بر اعلام Conversation، پزشکان مدت‌هاست برای ارزیابی خطرات سلامتی به معیارهایی مانند شاخص توده بدنی (BMI) و نسبت دور کمر به باسن تکیه کرده‌اند. بااین‌حال، پژوهش‌های مختلف نشان داده است که اندازه دور گردن می‌تواند اطلاعات دقیق‌تری درمورد توزیع چربی در بدن، به ویژه در بالاتنه، ارائه دهد.

ارتباط دور گردن با سلامتی افراد

براساس پژوهشی در سال ۲۰۲۲، برخلاف BMI که گاهی اوقات گمراه‌کننده است (مثلاً یک بدنساز حرفه‌ای ممکن است BMI بالایی داشته باشد اما چاق نباشد) اندازه دور گردن می‌تواند نشانه‌ای برای «چربی احشایی» (چربی مضری که اطراف اندام‌های داخلی را می‌پوشاند) باشد. این چربی اسیدهای چرب را در خون آزاد می‌کند که می‌تواند در مدیریت کلسترول، قند خون و ریتم قلب اختلال ایجاد کند.

شواهد ارتباط بین اندازه دور گردن و مشکلات سلامتی قابل توجه است. افراد با گردن ضخیم‌تر نرخ بالاتری از بیماری‌های قلبی-عروقی مانند فشار خون بالا، فیبریلاسیون دهلیزی (ضربان قلب نامنظم) و نارسایی قلبی را نشان می‌دهند. این اندازه همچنین با بیماری عروق کرونر قلب، دیابت نوع ۲، دیابت بارداری و اختلالات خواب مانند آپنه انسدادی خواب (وقفه تنفسی مکرر در خواب) مرتبط است که خطر حوادث رانندگی را به دلیل خستگی شدید افزایش می‌دهد.

بر اساس مطالعات، اندازه دور گردن ۱۷ اینچ (۴۳ سانتی‌متر) یا بیشتر برای مردان و ۱۴ اینچ (۳۵.۵ سانتی‌متر) یا بیشتر برای زنان، خطرات سلامتی را افزایش می‌دهد. نکته نگران‌کننده این است که این خطرات حتی در افراد دارای BMI طبیعی نیز وجود دارد و به ازای هر سانتی‌متر افزایش دور گردن فراتر از این آستانه‌ها، نرخ مرگ و میر و بستری‌شدن در بیمارستان نیز افزایش می‌یابد.

اگر اندازه دور گردن شما بالاتر از این مقادیر است، جای نگرانی نیست، اما ارزش آن را دارد که موضوع را جدی بگیرید. خبر خوب این است که اندازه دور گردن با اصلاح سبک زندگی قابل تغییر است. ورزش‌های قلبی-عروقی و تمرینات با وزنه می‌توانند به کاهش چربی بالاتنه کمک کنند. خواب باکیفیت و رژیم غذایی غنی از حبوبات، میوه‌ها و سبزیجات نیز در این زمینه مؤثر هستند.