صنایع

پربازدیدترین‌ها

مدیرعامل فاضلاب تهران: چالش‌های فروش پساب در بورس و راهکارهای تامین آب صنایع

مهارت‌های کلیدی حل تعارض: راهنمای جامع برای ارتباطات موثر و محیط کاری سالم

کانوا: ابزاری قدرتمند برای ارتقای حضور شما در شبکه‌های اجتماعی

رونمایی از بسته حمایتی پنج محوری برای SMEها در سال ۱۴۰۵

همدان، مقصد تازه سرمایه گذاران خارجی توسعه صنعتی و ایجاد فرصت‌های جدید صادراتی

همدلی صنعتگران، فناوران و تجار داخلی و خارجی در نمایشگاه همدان، دستاوردی تازه برای توسعه صنعتی و ایجاد فرصت‌های جدید صادراتی رقم زد و رایزنان اقتصادی از کشورهای افغانستان تا تاجیکستان، پیوند تازه‌ای میان بخش خصوصی ایران و بازارهای هدف منطقه‌ای برقرار کردند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص ،نمایشگاه چهار روزه توانمندی‌های صنایع کوچک، متوسط و خوشه‌های صنعتی همدان با هدف معرفی ظرفیت‌های صنعتی، بازاریابی محصولات داخلی، جذب سرمایه‌گذاری و گسترش مراودات تجاری بین‌المللی برگزار شد و فعالان اقتصادی، تولیدکنندگان، فناوران و نیز هیات‌های خارجی از چند کشور، از نزدیک با قابلیت‌های صنعت استان همدان آشنا شدند.

در راستای توسعه تعاملات بین‌المللی، رایزنان اقتصادی جمهوری اسلامی ایران در هشت کشور مختلف از جمله تاجیکستان، ترکیه، عراق، افغانستان، روسیه، آذربایجان، عمان و سوریه در نمایشگاه حضور یافته‌اند و با بازدید از توانمندی‌های تولیدی استان همدان، زمینه‌ساز همکاری‌های جدید میان بخش خصوصی ایران و کشورهای هدف شدند.

حضور این رایزنان اقتصادی فرصتی ارزشمند برای فعالان صنعتی استان همدان بود تا بتوانند محصولات خود را به طور مستقیم به بازارهای هدف معرفی و ظرفیت صادرات کالاهای تولیدی همدان را افزایش دهند.

برخی از واحدهای شرکت‌کننده دارای سرمایه‌گذاران خارجی بودند و این حضور بین‌المللی، نشان‌دهنده جایگاه رو به رشد استان همدان در جذب سرمایه خارجی و مشارکت‌های صنعتی است.

از همدان تا هرات؛ جاده تازه تجارت منطقه‌ای

یکی از بخش‌های برجسته این نمایشگاه، حضور رایزن اقتصادی افغانستان بود، مدیرعامل یکی از شرکت های تجاری افغانستان که از شهر هرات به همدان سفر کرده بود در خصوص این نمایشگاه، برقراری مراودات تجاری گسترده و دوسویه با تولیدکنندگان همدان را یکی از اهداف حضور در این نمایشگاه عنوان کرد و گفت: ظرفیت‌های بی‌نظیر اقتصادی این استان به خوبی به نمایش گذاشته شد.

شیر آقا حبیبی با بیان اینکه بخش بزرگی از صنایع استان همدان، ملزومات ضروری کشور افغانستان را تأمین می‌کنند، افزود: در حاشیه این نمایشگاه، چندین قرارداد خرید و ارسال محصولات تولیدی استان همدان به افغانستان منعقد شد و توانستیم اقلام مورد نیاز بازار افغانستان را بازاریابی کنیم.

وی عنوان کرد: گسترش همکاری با این شرکت، از دستاوردهای مهم این حضور به شمار می‌رود و نشان‌دهنده‌ عزم جدی دو طرف برای گسترش روابط تجاری منطقه‌ای است.

هیات تجاری تاجیکستان؛ عقد قراردادهای تازه

رایزن اقتصادی تاجیکستان که برای دومین بار در نمایشگاه توانمندی‌های صنایع کوچک و متوسط استان همدان حضور یافته است، کیفیت برگزاری این دوره از نمایشگاه را بسیار بالاتر از سال گذشته توصیف کرد و گفت: تولیدات به‌نمایش‌درآمده در این دوره به‌روز بوده و نیازهای کشور تاجیکستان را تامین می‌کند.

عبدالله‌اف افزود: تجار تاجیکستان به دلیل کیفیت بالای محصولات همدان علاقه‌مند به خرید این محصولات هستند و در همین نمایشگاه چندین قرارداد همکاری تجاری به امضا رسید.

رایزن تاجیکستان ابراز امیدواری کرد: تمامی محصولات مورد نیاز کشورش از تولیدات همدان خریداری شود و این همکاری‌ها به توسعه صادرات استان همدان بینجامد.

 

۱۷ شرکت دانش‌بنیان، نوآوری در نمایشگاه صنایع کوچک همدان

حضور شرکت‌های فناور و نوآور در این دوره از نمایشگاه با مشارکت فعال ۱۷ شرکت دانش‌بنیان و ارائه دستاوردهای نوآورانه در حوزه‌های فناوری‌های نوین، تجهیزات صنعتی، انرژی پاک و مواد پیشرفته نیز چشمگیر بود.

یکی از شرکت های فناور که ادویه‌های بدون روغن را در کشور تولید می کند در این نمایشگاه حضور فعالی داشت که مدیر بازاریابی این شرکت با ابراز رضایت از این رویداد، حضور در نمایشگاه توانمندی‌های صنایع کوچک و متوسط را فرصت مناسبی برای بازاریابی و معرفی محصولات جدید به مشتریان داخلی و خارجی عنوان کرد و اظهار کرد: با حضور در این نمایشگاه برای دومین سال متوالی موفق به معرفی محصولات شرکت شدم.

حضور رایزنان اقتصادی بیانگر ظرفیت قابل توجه همدان برای سرمایه گذاری

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی استان همدان نیز با بیان اینکه سطح برگزاری این نمایشگاه به الگویی شاخص برای سراسر کشور تبدیل شده است افزود: استقبال گسترده‌ای از سوی فعالان اقتصادی استان‌های لرستان، خرم‌آباد، ایلام، اراک و خراسان جنوبی صورت گرفته و بسیاری از شرکت‌کنندگان این استان‌ها خواهان برگزاری نمایشگاهی مشابه در مناطق خود شده‌اند.

مصطفی حقیقی افزود: حضور رایزنان و فعالان اقتصادی از هشت کشور از جمله افغانستان، تاجیکستان، روسیه، اندونزی، عراق، ترکمنستان و ترکیه در همدان نشان می‌دهد این استان ظرفیت‌های صنعتی قابل‌توجهی برای جذب سرمایه‌گذاران خارجی دارد.

وی هدف اصلی برگزاری نمایشگاه همدان را توسعه صادرات، جذب سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی، تقویت اقتصاد خانوارهای تولیدی و شناساندن صنایع استان همدان عنوان کرد.

انتقال دانش بین صنعتگران ماحصل برگزاری نمایشگاه

معاون صنایع کوچک و متوسط شرکت شهرک‌های صنعتی استان همدان نیز گفت: دانشگاه صنعتی همدان، جهاد دانشگاهی، گروهی از دانش‌آموزان مقاطع متوسطه و بازدیدکنندگانی از استان البرز از نمایشگاه بازدید کردند.

مسعود ایمانی افزود: در حاشیه رویداد، پنل‌های تخصصی بیمه، مالیات، ارزش افزوده و صادرات برگزار شده و کارشناسان مرتبط به بیان چالش‌ها و راهکارهای واحدهای صنعتی پرداختند.

وی ادامه داد: کلینیک کسب‌وکار نیز در طول نمایشگاه فعال بود و به بررسی مشکلات و نیازهای واحدهای تولیدی استان همدان کمک می‌کرد.

ایمانی ضمن اشاره به تنوع حضور اقشار مختلف، تصریح کرد که نمایشگاه همدان نه‌تنها محل عرضه محصولات تولیدی است، بلکه فرصتی برای انتقال دانش، برقراری ارتباط میان صنعتگران و کارشناسان و شکل‌گیری قراردادهای جدید تجاری محسوب می‌شود.

حمایت سازمان فضایی ایران از طرح‌های دانش‌بنیان: شتاب‌دهنده توسعه صنعت فضایی کشور

رئیس سازمان فضایی ایران، حمایت این سازمان و معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری را از طرح‌های فناورانه محصول‌محور در توسعه صنعت فضایی اعلام کرد. این همکاری، با هدف تقویت بخش خصوصی و شرکت‌های دانش‌بنیان در حوزه فضایی کشور صورت می‌گیرد.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، ، رئیس سازمان فضایی ایران، در نشستی با دانشجویان دانشگاه علم و صنعت ایران، جایگاه صنعت فضایی در جهان را تشریح کرد. او گفت: صنعت فضایی در جهان از اواسط قرن بیستم و پس از جنگ جهانی دوم، با رقابت آمریکا و شوروی و با هدف اقتدارآفرینی آغاز شد. اما با توسعه فناوری، جنبه‌های اقتصادی این صنعت به تدریج برجسته‌تر شد.

حضور کشورهایی مانند چین در این صنعت، رویکردها را تغییر داد و نگاهی اقتداری-اقتصادی به این حوزه وارد کرد. سالاریه، رشد و شکوفایی شرکت‌های خصوصی و دانش‌بنیان در جهان را نتیجه همین تغییرات در روند توسعه فناوری فضایی و رویکرد اقتصادی به آن دانست.

او تاکید کرد: در ایران، دانشگاه‌ها پیشگامان توسعه فناوری فضایی هستند. امروز شرکت‌های دانش‌بنیان بسیار خوبی از دل آنها رشد کرده‌اند که جایگاه خود را در صنعت فضایی کشور مستحکم می‌کنند. او افزود: امروزه کشور و دانشگاه‌ها ظرفیت نیروی انسانی بسیار مناسبی دارند. ما باید از این ظرفیت به بهترین شکل استفاده کنیم.

به گزارش جاده مخصوص، با توجه به تجربه فضایی موجود در کشور، اکنون لازم است از نگاه دولتی به پروژه‌های فضایی عبور کرده و به نگاه خصوصی و تکمیل زیست‌بوم فضایی برسیم. رئیس سازمان فضایی ایران، نقش پررنگ‌تر و فعال‌تر بخش خصوصی در توسعه صنعت فضایی کشور را ضروری دانست. او گفت: ورود بخش خصوصی بهره‌وری را افزایش می‌دهد و زمان و هزینه را کاهش می‌دهد.

بدون رقابت سالم و بخش خصوصی قوی، دستیابی به اهداف بالاتر ممکن نیست. ما باید مسئولیت‌ها را به شرکت‌هایی بسپاریم که از دل دانشگاه‌ها بیرون آمده و رشد کرده‌اند. سالاریه به همکاری میان سازمان فضایی ایران و معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری اشاره کرد.

او افزود: خوشبختانه، سازمان فضایی و معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری همکاری خوبی برای حمایت از طرح‌های فناورانه محصول‌محور در حوزه فضایی آغاز کرده‌اند. این طرح‌ها پس از بررسی فنی و کارشناسی، در دانشگاه‌ها به محصول تبدیل می‌شوند. سپس سازمان فضایی آنها را به صورت تضمین شده در پروژه‌های فضایی استفاده خواهد کرد. این همکاری، گامی مهم برای شتاب بخشیدن به توسعه صنعت فضایی ایران است.

منبع: mehrnews

توسعه صنعتی فلارد: چالش‌ها، پتانسیل‌ها و نیاز به عزم استانی

محمد قنبری، سخنگوی شورای اسلامی چهارمحال و بختیاری و نماینده شهرستان فلارد، اعلام کرد که این شهرستان با وجود پتانسیل‌های غنی معدنی، کشاورزی و هنری، به دلیل توسعه ناهمگون و کم‌توجهی به زیرساخت‌ها، در محرومیت صنعتی عمیقی قرار دارد. او تاکید کرد که توسعه صنعتی فلارد نیازمند عزم جدی استانی برای جبران این عقب‌ماندگی است.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، محمد قنبری، سخنگو و نماینده شهرستان فلارد، در سی و سومین اجلاس شورای اسلامی استان چهارمحال و بختیاری سخنرانی کرد. او در این اجلاس که با حضور معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری و مدیران صنعت و معدن برگزار شد، تحلیلی عمیق از وضعیت صنعتی منطقه ارائه داد. قنبری در این تحلیل، از “توسعه ناهمگون” و “محرومیت صنعتی” فلارد پرده برداشت.

قنبری به شکاف عمیق توسعه صنعتی در استان اشاره کرد. او فلارد را منطقه‌ای “فوق‌العاده ضعیف” از نظر توسعه صنعتی فلارد و سرمایه‌گذاری دانست.

او فقدان زیرساخت‌های صنعتی برای محصولات کشاورزی را چالشی بزرگ نامید. قنبری توضیح داد که نبود انبارهای ذخیره‌سازی، سردخانه و سیلو، ظرفیت‌های کشاورزی منطقه را هدر می‌دهد. نماینده فلارد همچنین به تعطیلی بیشتر معادن سنگ و گچ اشاره کرد و بر تعیین تکلیف باسکول این معادن تاکید ورزید.

به گزارش جاده مخصوص، قنبری دوری از مرکز تصمیم‌گیری استان را عاملی مهم در تشدید رکود صنعتی فلارد دانست. او همچنین نبود منابع انسانی متخصص در حوزه صنعت و معدن را از دیگر دلایل این وضعیت برشمرد.

او به معضلی جدی در شهرک صنعتی فلارد اشاره کرد. قنبری گفت: “برخی افراد در این شهرک مجوز فعالیت گرفته‌اند و هر سال آن را تمدید می‌کنند. اما آن‌ها هیچ کاری انجام نمی‌دهند و فقط قصد فروش زمین‌های تصرف شده را دارند.” او افزود که حتی اداره صنعت و معدن استان نیز این افراد را نمی‌شناسد.

قنبری ادامه داد: “آنها حداقل می‌توانستند یک هیئت امنا تشکیل دهند و برای حل این مشکل چاره‌اندیشی کنند.” او گفت که با پیگیری‌های او، مسئولان تنها به این بهانه که “وام راه‌اندازی واحد را نداده‌اند” بسنده می‌کنند.

قنبری از عدم تعامل دستگاه‌ها و مدیریت‌های سیاسی برای احداث شهرک پتروشیمی در فلارد انتقاد کرد. او این موضوع را فرصتی از دست رفته برای توسعه منطقه می‌داند.

او همچنین از یک فرصت سرمایه‌گذاری جدید خبر داد. قنبری گفت: “بانک سپه کارخانه تولید برق “تات بلوچ” را به دلیل بدهی تملک کرده است.” او افزود: “اگر سرمایه‌گذار آن را تحویل بگیرد و راه‌اندازی کند، شاهد تحولی چشمگیر در تولید و صنعت منطقه خواهیم بود.” او دلیل این تحول را آلمانی بودن تمام دستگاه‌های کارخانه دانست. قنبری افزود که بانک به زودی مزایده آن را برگزار می‌کند.

سخنگوی شورای اسلامی استان در ادامه به بی‌توجهی به مشاغل خانگی و هنر صنعت فرش دستبافت اشاره کرد. او گفت: “نبود برنامه‌ریزی برای رونق این صنعت بومی، ضربه‌ای دیگر به اقتصاد فلارد وارد کرده است.”

او همچنین با اشاره به ساختار صنفی قوی در شهرستان، خواستار بهره‌گیری از این ظرفیت برای رونق اقتصادی شد.

در پایان، باید گفت که فلارد با وجود پتانسیل‌های معدنی، کشاورزی و هنری، همچنان در محرومیت صنعتی به سر می‌برد. این شهرستان به دلیل توسعه ناهمگون و کم‌توجهی به زیرساخت‌ها، نیازمند عزم جدی استانی برای بهبود توسعه صنعتی فلارد و جبران عقب‌ماندگی‌ها است.

منبع: ghatreh

تحول زیرساختی در ازنا: قرارداد ۶۱ میلیاردی، موتور محرک توسعه اقتصادی منطقه

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی لرستان، فرزاد محمدی، از امضای یک قرارداد مهم برای توسعه منطقه ویژه اقتصادی ازنا خبر داد. شرکت شهرک‌های صنعتی لرستان این قرارداد را به ارزش ۶۱ میلیارد و ۱۸۵ میلیون تومان، با هدف تسریع در تکمیل زیرساخت‌های حیاتی این منطقه استراتژیک اقتصادی منعقد کرده است. این اقدام، گامی بلند برای تقویت بنیان‌های اقتصادی و صنعتی منطقه محسوب می‌شود.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، این قرارداد محورهای اصلی متعددی را پوشش می‌دهد. عملیات تکمیلی، تأمین و نصب تجهیزات الکترومکانیکال تصفیه‌خانه فاضلاب از جمله این موارد است. تیم‌های متخصص این بخش‌ها را با نظارت عالیه و کارگاهی به صورت همزمان اجرا می‌کنند. هدف اصلی، ارتقای کیفیت خدمات و پایداری زیست‌محیطی منطقه است.

محمدی به دیگر بخش‌های این طرح نیز اشاره کرد. تکمیل عملیات خاکی فاز توسعه، یکی از این بخش‌هاست. او ایجاد دو فیدر و احداث خط ۲۰ کیلوولت را برای افزایش پایداری شبکه برق منطقه در دستور کار قرار داده است. این اقدامات، تأمین انرژی مطمئن برای واحدهای صنعتی را تضمین می‌کند.

نقشه‌برداری، مطالعات و طراحی مراحل اول و دوم پروژه‌ها نیز بخش مهمی از این قرارداد را تشکیل می‌دهد. علاوه بر این، این قرارداد جدول‌گذاری، زیرسازی و آسفالت مسیرهای شماره ۱، ۲، ۱۲ و ۱۳ را در فاز توسعه منطقه پیش‌بینی می‌کند. این اقدامات، دسترسی و تردد در منطقه را بهبود می‌بخشد.

به گزارش جاده مخصوص، مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی لرستان بر اهمیت مدیریت بهینه منابع زیست‌محیطی تأکید کرد. او راهبری و نگهداری تصفیه‌خانه فاضلاب منطقه را برای بهره‌برداری بهینه از این تأسیسات حیاتی برنامه‌ریزی کرده است. این رویکرد، پایداری زیست‌محیطی و خدمات‌رسانی به صنایع را در توسعه منطقه ویژه اقتصادی ازنا تضمین می‌کند.

تصفیه‌خانه یکی از اجزای کلیدی در پایداری زیست‌محیطی و ارائه خدمات به صنایع منطقه است. نگهداری صحیح آن نقش مهمی در افزایش عمر مفید تجهیزات و کاهش آلودگی‌های صنعتی ایفا می‌کند. این سرمایه‌گذاری بزرگ، افق‌های جدیدی را برای رشد و توسعه منطقه ویژه اقتصادی ازنا می‌گشاید و فرصت‌های تازه‌ای برای مدیران و سرمایه‌گذاران فراهم می‌آورد.

منبع: ghatreh

افزایش هزینه‌های HMRC: آیا رشد نیروی کار استراتژیک است یا ناکارآمدی؟

تحلیل‌ها نشان می‌دهد که نیروی کار اصلی HMRC بین اوت ۲۰۲۴ تا اوت ۲۰۲۵ به میزان ۳.۶ درصد افزایش یافت و از ۶۴,۵۸۰ به ۶۶,۸۸۰ موقعیت تمام‌وقت رسید. این گسترش، به ویژه در رده‌های ارشد، تأثیر قابل توجهی بر مدیریت هزینه‌ها و بودجه این سازمان گذاشته است.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، گزارش گلوبال پی‌رول الیانس (GPA) نشان داد که نقش‌های افسر اجرایی، که یکی از رده‌های پایین‌تر در ساختار پرداخت خدمات مدنی هستند، ۴.۸ درصد رشد کردند. این رشد نشان‌دهنده استخدام‌های مداوم برای پشتیبانی از عملیات خط مقدم و فعالیت‌های انطباق است.

با این حال، تعداد کارکنان رده ۶ و ۷، که دومین رده بالا در خدمات مدنی محسوب می‌شوند، ۴.۶ درصد افزایش یافت. همچنین، تعداد کارکنان در موقعیت‌های خدمات مدنی ارشد (SCS) نیز سال به سال ۳.۸ درصد رشد داشت.

این انتصابات ارشد تأثیر نامتناسبی بر کل هزینه‌های حقوق و دستمزد HMRC گذاشت. صورت‌حساب پرداخت HMRC از ۲۸۷.۱ میلیون پوند در اوت ۲۰۲۴ به ۳۱۶.۶ میلیون پوند یک سال بعد افزایش یافت که نشان‌دهنده رشد ۱۰.۳ درصدی است.

به گزارش جاده مخصوص، ملانی پیتزی، مدیرعامل و بنیان‌گذار گلوبال پی‌رول الیانس، با اشاره به این یافته‌ها، پرسش‌های مهمی را مطرح کرد. او می‌گوید: «افزایش ۲۹.۴ میلیون پوندی در صورت‌حساب دستمزد HMRC تنها در یک سال، قابل توجه است، به ویژه زمانی که بخش عمده‌ای از این افزایش را رشد نقش‌های ارشد رقم زده است.» او تاکید کرد که سرمایه‌گذاری در نیروی انسانی ضروری است، اما باید پرسید که آیا این رشد واقعاً یک نیاز استراتژیک را نشان می‌دهد یا صرفاً اتکای بیش از حد به افزایش تعداد کارکنان است. او افزود که فناوری می‌تواند نقش بزرگ‌تری در کاهش هزینه‌ها و بهبود فرآیندها ایفا کند و به مدیریت هزینه‌ها کمک کند.

GPA خاطرنشان کرد که در حالی که گسترش رده‌های ارشد HMRC ممکن است نظارت و انطباق را بهبود بخشد، بر اهمیت شفافیت و نتایج قابل اندازه‌گیری در استفاده از بودجه عمومی نیز تأکید می‌کند.

پیتزی اظهار داشت: «اگر این نقش‌ها به کاهش شکاف مالیاتی و بهبود انطباق کمک می‌کنند، ممکن است توجیهی برای آن‌ها وجود داشته باشد. اما پاسخگویی و نتایج قابل اثبات، کلید توجیه این سطح از رشد حقوق و دستمزد و مدیریت هزینه‌ها خواهد بود.»

HMRC هنوز به طور عمومی در مورد این یافته‌ها اظهار نظری نکرده است.

منبع: bmmagazine

توربین بخار ۱۸۰ مگاواتی ایرانی به مراحل پایانی ساخت نزدیک می‌شود

به گزارش پایگاه اطلاع رساتی جاذه مخصوص ، در گامی بلند برای خودکفایی صنعت انرژی، یک شرکت دانش‌بنیان با پشتیبانی مالی ۴۴ میلیارد تومانی از طریق طرح اعتبار مالیاتی، موفق شده است طراحی و توسعه توربین بخار پیشرفته بومی را به مرحله پایانی برساند. این دستاورد نه تنها به حل مشکل کمبود برق کشور کمک می‌کند، بلکه موجب صرفه‌جویی قابل توجه ارزی خواهد شد.

در شرایطی که کمبود برق به یکی از چالش‌های اساسی کشور تبدیل شده، شرکت مپنا توگا با تکیه بر دانش بومی و تجربه بیش از دو دهه‌ای در طراحی و ساخت توربین‌های گاز و بخار، توانسته است پروژه طراحی و توسعه توربین بخار دو فشاره MST-50/1801 با توان ۱۸۰ مگاوات را تا مراحل نهایی پیش ببرد.

این توربین که مطابق با آخرین استانداردهای جهانی طراحی شده، در کنار توربین گاز MGT-70 قادر است بازدهی نیروگاه‌های چرخه ترکیبی را تا ۵۳ درصد افزایش دهد که رقم قابل توجهی در صنعت برق محسوب می‌شود.

جعفر هوشمند، مدیر طراحی و توسعه این پروژه، از تکمیل بیش از ۹۵ درصد مراحل طراحی مهندسی خبر داد و افزود: «فازهای تأمین مواد و ساخت نیز آغاز شده است.» به گفته وی، این پروژه با چالش‌های فنی متعددی از جمله طراحی روتور و پره‌ها، استفاده از مواد و فناوری‌های نوین ساخت، انجام محاسبات دینامیکی پیچیده و تطبیق با استانداردهای بین‌المللی روبرو بوده است.

هوشمند با اشاره به نقش مؤثر اعتبار مالیاتی در پیشبرد این پروژه گفت: «پشتیبانی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و به ویژه برنامه اعتبار مالیاتی، نقش کلیدی در تسریع روند اجرای این طرح داشته است. این برنامه با کاهش ریسک‌های فنی، مدیریتی و مالی، مسیر توسعه محصولات جدید را هموار کرده است.»

وی خاطرنشان کرد: «توسعه این توربین نه تنها به حل مشکل کمبود برق کمک می‌کند، بلکه باعث تنوع بخشیدن به محصولات گروه مپنا، ورود به صنایع استراتژیک و پاسخگویی به نیاز صنایع بزرگی مانند پتروشیمی، فولاد، سیمان و پالایشگاه‌ها خواهد شد.»

از جنبه اقتصادی، طراحی و تولید این توربین در داخل کشور موجب شده است که تنها بخش کوچکی از مواد اولیه و برخی قطعات خاص از خارج تأمین شود و در نتیجه در مقایسه با واردات کامل similar products، صرفه‌جویی ارزی قابل توجهی حاصل شود.

به باور کارشناسان گروه مپنا، تداوم حمایت‌هایی مانند اعتبار مالیاتی همراه با سیاست‌گذاری مناسب، می‌تواند مسیر توسعه محصولات پیشرفته دانش‌بنیان را هموارتر کرده و موقعیت ایران را به عنوان یکی از بازیگران مؤثر در صنعت توربین‌های بخار و گاز پیشرفته تثبیت کند.

تحقق پروژه «مرغ لاین» تا ۱۰ سال آینده

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، مصطفی قانعی، دبیر ستاد علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی، در نشست خبری که امروز هفتم مهرماه در محل معاونت علمی برگزار شد، درباره وضعیت پروژه ملی لاین مرغ در ایران، اظهار داشت: مرغ، منبع اصلی پروتئین در سبد غذایی عموم مردم ایران است.

در کل، به یک جمعیت خالص از حیوانات خاص (اعم از دام و طیور) که متعلق به یک نژاد مشخص با ویژگی‌های ژنتیکی کاملاً مشخص بوده و صرفاً با حیوانات خالص و هم‌نژاد خود آمیزش می کنند و همچنین قادر به تولید حیواناتی مشابه خود هستند، حیوانات لاین گفته می‌ شود. مرغ نیز از این امر مستثنا نیستند. مرغ لاین نژادی از مرغ ها است که می‌توان در آن‌ ها تمام صفات مورد نیاز برای صنعت مرغداری را پیدا کرد.در واقع نسل جوجه یک‌روزه ‌ای که برای تولید گوشت مرغ در سالن‌ های پرورشی مرغداری‌ های گوشتی کشور مورد استفاده قرار می‌ گیرد به ترتیب از مرغ مادر، اجداد و نهایتاً مرغ‌های لاین گرفته شده است. به همین دلیل تعداد کشورهای صاحب علم و فناوری موسوم به لاین در جهان کمتر از تعداد انگشتان دست است و به عنوان مثال در جهان تنها هشت کشور آمریکا، انگلیس، هلند، برزیل، هند، آلمان، فرانسه و ایران از توانایی فنی و علمی لازم برای تولید این مرغ ها برخوردار هستند. همچنین توانایی حفظ و تکثیر آن را با رعایت استراتژیک های غذایی دارند. لازم است بدانید؛ که مرغ لاین در ایران بیشتر با نژادی به نام مرغ آرین شناخته می‌ شود. هم اکنون پنجاه نسل از نژاد مرغ آرین در کشور ایران وجود دارد.

دبیر ستاد علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی، با اشاره به وابستگی جدی کشور به واردات مرغ و تبدیل شدن آن به ابزار فشار در دوران تحریم‌ها، بیان کرد: در این راستا، تصمیمی در سطح کلان، از مقام معظم رهبری تا شورای امنیت ملی، اتخاذ شد که این لاین بومی مورد توجه ویژه قرار گیرد و تکلیف تحقیق و توسعه فناورانه آن به معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری محول شده است. وی افزود: این مسئولیت در سال ۱۳۹۹ به ستاد توسعه زیست‌فناوری واگذار شد تا با کار فناورانه، نژاد بومی مجدداً اقتصادی شود؛ زیرا به دلیل چندین دهه غفلت، این نژاد در رقابت با نمونه‌های خارجی مقرون به صرفه نبود.

قانعی همچنین به شروع کار این پروژه در سال ۱۴۰۱ اشاره و عنوان کرد: از آنجایی که زیرساخت تحقیق و توسعه در بابل‌کنار رها شده بود، ما دانشمندان فعال در این حوزه را جمع‌آوری کرده و یک شرکت دانش‌بنیان تشکیل دادیم تا این پروژه را پیش ببرند.

به گفته دبیر ستاد علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی، هر موجودی که در ایران رشد کند، به دلیل تطابق چندین قرنی با شرایط محیطی، آب و هوایی، نوع تغذیه و بیماری‌های ایران، مقاومت بیشتری دارد که این خود یک مزیت حیاتی در پدافند غیرعامل محسوب می‌شود و احیای آن ضروری است.

وی همچنین به وضعیت انحصاری بازار جهانی اشاره کرد و گفت: آمریکا با خرید شرکت‌های کلیدی حوزه مرغ لاین، عملاً بازار را به دو شرکت بزرگ (آویا ژن و کُب) محدود کرده است. قانعی با استناد به درآمد ۲.۴ میلیارد دلاری آویا ژن در سال ۲۰۲۴، تأکید کرد: این شرکت‌ها ۱۰ درصد از درآمد خود را صرف تحقیق و توسعه می‌کنند تا بهره‌وری را با مصرف غذای کمتر افزایش دهند.

این مقام مسئول اضافه کرد: سایر کشورها نیز با درک اهمیت این منبع، به موازات ایران اقدام به سرمایه‌گذاری کرده‌اند. چین حدود ۱۵۰ میلیون دلار برای رسیدن به لاین خود هزینه کرده و روسیه نیز سال گذشته ۸۰ میلیون دلار برای پیشبرد پروژه خود اختصاص داده است.

قانعی هوشمندانه بودن توجه ایران به این منبع را مورد تأکید قرار داد و در خصوص زمان‌بندی داخلی توضیح داد: ما سند تحقیق و توسعه را در سال ۹۹ تدوین کردیم، موافقت رسمی در سال ۱۴۰۰ صورت گرفت و قرارداد همکاری در ۲۴ شهریور ۱۴۰۰ امضا شد. برنامه عملیاتی نیز در اسفند ۱۴۰۰ نهایی و اجرایی شد. در سال ۱۴۰۲، محل عملیات اجرایی در مزرعه تحقیقاتی بابل‌کنار آماده و جوجه‌ریزی توسط شرکت دانش‌بنیان طرف قرارداد معاونت علمی، آغاز شد که مسئولیت تحقیق و توسعه را بر عهده دارد.

دبیر ستاد علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی در تشریح اقدامات انجام شده در مزرعه تحقیقاتی بابل‌کنار، اظهار داشت: در فاز اولیه، مبلغ 45 میلیارد تومان صرف ساخت یک مزرعه استاندارد (مزرعه ۱A و 4G) شد و بودجه ۶۵ میلیارد تومانی نیز در همان سال برای این پروژه درنظر گرفته شد. در سال ۱۴۰۱، سازمان برنامه و بودجه نیز مبلغ ۲۸۶ میلیارد تومان را به منطقه بابل‌کنار اختصاص داد تا کارها به صورت همزمان پیش برود.

وی به به‌روزرسانی‌های زیرساختی این مرکز اشاره کرد و گفت: مزرعه تحقیقاتی تکمیل شده و سیستم تهویه آن به‌روزرسانی شده است. تمامی فرآیندهای دستی به اتوماسیون تبدیل شده و فناوری‌های پیشرفته‌ای نظیر بارکدخوان‌ها برای به حداقل رساندن تماس نیروی انسانی و جلوگیری از انتقال بیماری‌ها راه‌اندازی شده است. همچنین، کل سیستم غذایی مزرعه برای جلوگیری از ورود انسان، به صورت خودکار طراحی شده است و در حال حاضر ۱۵ نیروی تخصصی در این مجموعه مشغول فعالیت هستند. وی افزود: گزارشات مربوط به این اقدامات به‌طور مستمر به شورای عالی امنیت ملی، سازمان برنامه و بودجه، مرکز پژوهش‌های مجلس، وزارت صمت، وزارت کشاورزی، سازمان دامپزشکی، سازمان اتکا ارائه می‌شود.

 

دبیر ستاد علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی در ادامه به افق زمانی این پروژه مهم اشاره کرد و گفت: از لحاظ فرآیندی، رسیدن به نژادی که توسط بازار تجار و تولیدکنندگان داخلی پذیرفته شود، دست‌کم یک دهه زمان خواهد برد. هدف ما رسیدن به نقطه‌ای است که بتوانیم با هزینه‌های جدی در این حوزه با نمونه‌های خارجی رقابت کنیم. شیوه تحقیق ما محرمانه است، اما نتایج اولیه امیدبخش بوده و موفقیت گام اول اثبات شده است.

قانعی با اشاره به سوابق وابستگی کشور، تصریح کرد: در گذشته جوجه یک روزه را از انگلیس و غذای آن را از شرکت‌های خارجی تأمین می‌کردیم و تنها آب و هوای ایران در اختیار ما بود. ما تولیدکننده‌ای بودیم که سهم اصلی‌مان در زنجیره تأمین کمتر از دو مورد بود. وی با ذکر مثال تولید همزمان واکسن آنفلوآنزای طیور توسط ستاد زیست همگام با تولید داخلی، بر اهمیت فناوری داخلی تأکید کرد و گفت: نکته بعدی، انجام تست بر روی مرغ آرین است که با محصول ایرانی رشد کند، نه محصول وابسته به خارج. همچنین، نژاد جدید باید قابلیت پرورش در مناطق مختلف ایران با ارتفاعات و شرایط اقلیمی متفاوت (از سطح دریا تا ارتفاعات بالا) را داشته باشد؛ اینها ملاحظات پدافند غیرعامل در حوزه امنیت غذایی هستند.

دبیر ستاد علوم و فناوری‌های زیست و سلول‌های بنیادی در پایان خاطرنشان کرد: تصمیم بر تمرکز بر تحقیق و توسعه و رسیدن به سطح رقابت جهانی، تصمیمی مدبرانه بود، به‌خصوص با توجه به فشارهایی که اخیراً از سوی برخی کشورها برای به چالش کشیدن ایران اعمال شد. تنها راه مقابله با این چالش‌ها، تحقیق و توسعه فناورانه است؛ غفلتی که چندین دهه ادامه داشت و اکنون معاونت علمی به آن ورود کرده است.

انتقال مالکیت غول اسباب‌بازی‌فروشی بریتانیا به کارمندان: الگویی نوین برای کسب‌وکارها

شرکت «اینترتینر» (The Entertainer)، یکی از بزرگترین خرده‌فروشان اسباب‌بازی در بریتانیا و مالک برندهای «ارلی لرنینگ سنتر» و «آدو»، اعلام کرد که ساختار مالکیت خود را به یک «تراست مالکیت کارمندان» (EOT) منتقل می‌کند. این تصمیم استراتژیک، کنترل آینده شرکت را به دست کارکنان آن می‌سپارد.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص، بر اساس این مدل جدید، خانواده گرنت، بنیان‌گذار شرکت، هزینه واگذاری سهام خود را به مرور زمان از محل سودهای آتی شرکت دریافت خواهند کرد. همچنین، کارمندان از پاداش‌های معاف از مالیات که به عملکرد شرکت وابسته است، بهره‌مند خواهند شد و یک هیئت مشورتی جدید متشکل از کارمندان به شکل‌دهی مسیر آینده گروه کمک خواهد کرد.

این اقدام علی‌رغم یک سال چالش‌برانگیز برای این کسب‌وکار صورت می‌گیرد. سود پیش از مالیات شرکت در سال منتهی به ۲۷ ژانویه ۲۰۲۴ با ۱۸ درصد کاهش به ۶.۷ میلیون پوند رسید و فروش نیز با افت ۳.۷ درصدی، ۲۳۸.۳ میلیون پوند گزارش شد. با این حال، خانواده گرنت اولین سود سهام خود از سال ۲۰۱۹ را به مبلغ ۱۵.۶ میلیون پوند دریافت کردند.

شرکت اینترتینر که در سال ۱۹۸۱ توسط گری و کاترین گرنت تأسیس شد، از یک فروشگاه کوچک به شبکه‌ای با ۱۶۰ شعبه و بیش از ۱۰۰۰ نمایندگی در فروشگاه‌های بزرگی مانند تسکو و مارکس اند اسپنسر گسترش یافته است.

به گزارش جاده مخصوص، با نهایی شدن این قرارداد در ماه سپتامبر، گری گرنت که در سال ۲۰۲۳ از عملیات روزمره کناره‌گیری کرده بود، از سمت ریاست هیئت مدیره استعفا خواهد داد. اندرو مورفی، مدیرعامل فعلی و مدیر اجرایی سابق شرکت «جان لوئیس»، با تجربه خود در بزرگترین خرده‌فروشی تحت مالکیت کارمندان در بریتانیا، این فرآیند انتقال را هدایت خواهد کرد.

گری گرنت این تصمیم را «مهم» توصیف کرد و گفت: «به نظر می‌رسد زمان مناسبی برای انتقال کل سهام ما به یک تراست مالکیت کارمندان فرا رسیده است.»

این مدل مالکیت که توسط کارشناسان به عنوان راهی برای «آینده‌پژوهی برندهای محبوب» و تقویت اقتصادهای محلی توصیف شده، می‌تواند الگویی قابل تامل برای کسب‌وکارهای ایرانی باشد. نظر شما در مورد این مدل مالکیت چیست؟ دیدگاه خود را با ما به اشتراک بگذارید.

چگونه هوش مصنوعی می‌تواند به شرکت‌های داروسازی در سازگاری با فشارهای سیاست‌گذاری کمک کند؟

وقتی قیمت داروها به دلیل قوانین ومحدودیت ها قابل افزایش نیست شرکت ها داروسازی باید به جای افزایش قیمت ، روی افزایش فروش و استفاده حداکثری از قراردادها تمرکز کنند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص ، صنعت داروسازی با فشارهایی بی‌سابقه مواجه است. موفقیت این شرکت‌ها در بازار به توانایی آن‌ها در واکنش سریع و انعطاف‌پذیر بستگی دارد. در سال‌های اخیر و به‌ویژه در چند ماه گذشته، قانون‌هایی مانند قانون کاهش تورم (IRA)، تعرفه‌ها و دستورهای اجرایی، چالش‌های بزرگی برای تولیدکنندگان دارو ایجاد کرده‌اند. این تغییرات نیازمند بازنگری اساسی در فرآیندهای قیمت‌گذاری برای حفظ جریان درآمدهاست.

 نقش هوش مصنوعی در مدیریت درآمد

پاسخ سریع به تغییرات مداوم بازار و مقررات نیازمند چابکی در قیمت‌گذاری است و هوش مصنوعی می‌تواند با اتصال منابع داخلی و خارجی، اطلاعات را به‌صورت خودکار جمع‌آوری، استانداردسازی و تحلیل کند.
هوش مصنوعی با تحلیل داده‌های پرتفوی دارو، قراردادها، فروش، زنجیره تأمین، مقررات و روند بازار، الگوها و فرصت‌ها را شناسایی می‌کند. این ابزارها به شرکت‌ها اجازه می‌دهند چارچوب‌های پویای قیمت‌گذاری برای بخش‌های هدف ایجاد کنند.
پیش بینی تغییر سیاست وتغییر بازار  غیر ممکن است شرکت های داروسازی می توانند استراتژی  قیمت گذاری انعطاف پذیر ومبتنی بر داده را انتخاب نمود تا امکان واکنش سریع را فراهم کند. با اتخاذ مدیریت درامد مبتنی برهوش مصنوعی تولید کنندگان می توانند انطباق ، دسترسی به داروی بیمار و حاشیه ی سود خود را حفظ کنند ودر عین حال سرمایه گزاری های تحقیق وتوسعه را که نوآوری بلند مدت به همراه دارد را حفظ کنند .

هر چه مدیران اجرایی بیشتری استراتژی های پیشرفته قیمت گذاری و تجزیه وتحلیل را برای به حداکثر رساندن سود وبازده محصولات در اولویت قراردهند این صنعت فرصتی برای کارآمدتر وپاسخگوتر و نوآورتر شدن دارد.
دیدگاه شما چیست؟نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید.

رهگیری تغذیه‌ی حشرات و آفات، با فناوری هسته‌ای

ایزوتوپ‌های پایدار، به‌عنوان نشانگر بی‌خطر، امکان رهگیری دقیق مسیر تغذیه‌ای آفات را فراهم می‌آورند تا پژوهشگران، منابع واقعی غذای آنان را در زنجیره غذایی شناسایی کرده و مدیریت هدفمند اتخاذ کنند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جاده مخصوص شبکه تغذیه‌ای آفات و حشرات، راز کشاورزی سالم و پایدار را در خود نهفته دارد؛ اما این شبکه در بسیاری‌ از موارد مبهم و ناقص شناخته شده است. بسیاری آفات، رژیم غذایی پیچیده‌ای دارند که شامل گیاه میزبان، بقایای مزرعه، بقایای زائد، و گونه‌های دیگر می‌شود. رهگیری مسیر تغذیه‌ای واقعی این آفات، کلید فهم چگونگی گسترش، بقا و تاثیر آنها بر عملکرد زراعی است.

ایزوتوپ‌های پایدار مانند نیتروژن-¹⁵ یا کربن-¹³، وقتی به منابع غذایی مزرعه افزوده می‌شوند، نشانگرهایی بسیار دقیق از حرکت مواد غذایی در زنجیره‌اند. این ایزوتوپ‌ها، به‌واسطه تجزیه طیف‌سنجی جرمی، قابلیت ردیابی دارند و بدون هیچ‌گونه اثر منفی، رد پای تغذیه‌ای را آشکار می‌کنند. با این روش، می‌توان فهمید که آفت‌ها از چه منابعی ــ از بذرهای تازه، از شاخ و برگ خراب، یا از سایر گونه‌های میزبان ــ تغذیه می‌کنند.

این ابزار می‌تواند کمک بزرگی برای طراحی کنترل هوشمند و بهینه‌سازی استفاده از سموم باشد. هدف نوشتار حاضر این است که زمینه، اصول علمی، ابزارها و کاربردهای رهگیری ایزوتوپ‌ها در مطالعه تغذیه آفات را معرفی کرده و مزایا، محدودیت‌ها و چشم‌اندازهای آینده را بررسی نماید

رهگیری ایزوتوپ، بر پایه نشان‌گذاری پایدار منابع غذایی با ایزوتوپ‌های غیرپرتوزا مانند ¹⁵N یا ¹³C  انجام می‌شود. این ایزوتوپ‌ها به‌صورت محلول یا در کود و یا مواد خوراک تزریق شده، وارد زنجیره غذایی می‌شوند. آفت‌های حشره‌ای که تغذیه می‌کنند، ایزوتوپ را در بافت خود تجمع می‌دهند و از طریق نمونه‌برداری از حشرات، طیف‌سنجی جرمی امکان تشخیص میزان و منشأ تغذیه وجود دارد.

ایزوتوپ‌ها بسیار دقیق‌اند و حتی امکان تفکیک منابع غذایی متفاوت (مثلاً گیاه زنده یا بقایای متروک) را دارند. این فناوری برخلاف نشانه‌گذاری فلورسانس یا رنگ، هیچ تغییری در رفتار غذا یا آفت ایجاد نمی‌کند. از سوی دیگر، چون ایزوتوپ‌های استفاده‌شده پایدار هستند، خطر پرتوزایی یا محیطی ندارند و برای استفاده در مزرعه کاملاً ایمن‌اند.

فرآیند کلی انجام

در ابتدا، یک طرح آزمایشی مزرعه‌ای تدوین می‌شود که نقاط نمونه‌برداری، نوع گیاهان یا بقایا و گونه هدف مشخص شده‌اند. سپس ایزوتوپ پایدار به منابع غذایی مشخص افزوده می‌شود (مثلاً کود مزرعه، بقایای گیاهی خشک، یا گیاهچه میزبان). پس از مدتی، نمونه‌برداری حشرات هدف (به‌طور تصادفی یا با تله) صورت می‌گیرد.

نمونه‌ها در آزمایشگاه استخراج و برای تجزیه طیف‌سنجی آماده می‌شوند تا نسبت ایزوتوپ جذب‌شده استخراج گردد. سپس مدل‌های ریاضی و نرم‌افزارهای تحلیل ایزوتوپی با استفاده از نسبت‌های مشخص، سهم تغذیه از منابع مختلف را مشخص می‌کنند. نتایج به نقشه‌های تغذیه‌ای تبدیل شده و الگوهای تغذیه آفت را در فضای واقعی مزرعه نشان می‌دهند.

این فناوری کاربردهای متعددی دارد:

  • شناسایی دقیق منابع تغذیه‌ای آفت‌ها برای هدف‌گیری مداخله
  • طراحی برنامه مبارزه‌ی زمان‌بندی‌شده با توجه به دوره تغذیه‌ای آفت
  • بررسی tercih غذایی گونه‌های غیرهدف و تبعات اکولوژیکی کنترل
  • پاسخ‌سنجی به اصلاح محیطی مانند حذف بقایا یا تغییر الگوی آبیاری
  • پایش انتقال ایزوتوپ در شبکه‌های برهم‌کنش آفات-میکروارگانیسم‌های خاک

مزیت‌ها نسبت‌به روش‌های سنتی

اولاً رویکرد دقیق‌تری نسبت‌به مشاهدات تجربی یا تله‌گذاری فراهم می‌کند که اغلب اطلاعات ناقص دارند. ثانیاً بدون نیاز حمله مستقیم یا پرتوافشانی به آفت، تغذیه واقعی آن را ثبت می‌کند. ثالثاً مسیری برای کنترل زیستی هوشمند و بر پایه داده‌های علمی ایجاد می‌نماید. رابعاً ایزوتوپ‌ها بدون تأثیر محیطی و بدون برچسب‌گذاری خطرناک، امکان مطالعات ترکیبی را ایجاد می‌کنند. نهایتاً، این روش امکان مقایسه چند منبع غذایی را در یک مطالعه فراهم می‌سازد که در روش‌های سنتی تقریباً غیرممکن است.

استانداردها و دستورالعمل‌های بین‌المللی

رهگیری ایزوتوپ‌های پایدار در زنجیره غذایی به‌ویژه برای تحلیل مسیرهای تغذیه‌ای در حوزه کشاورزی و بوم‌شناسی، از نظر نهادهای علمی و بین‌المللی موضوعی حساس و ساختارمند تلقی می‌شود. سازمان بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) و سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد (FAO) هر دو در دهه اخیر، مجموعه‌ای از دستورالعمل‌های فنی و پژوهشی برای استفاده از ایزوتوپ‌های پایدار در تحلیل شبکه‌های غذایی منتشر کرده‌اند.

مطابق این دستورالعمل‌ها، استفاده از ایزوتوپ‌ها تنها باید با دوزهای ایمن، غلظت‌های کنترل‌شده و در چارچوب طرح‌های مشخص پژوهشی انجام گیرد. همچنین تأکید شده است که در مطالعات میدانی، منابع غذایی مختلف باید به‌طور واضح نشانه‌گذاری شوند تا نسبت‌ها به‌درستی تحلیل‌پذیر باشند. در این زمینه، دستورالعمل فنی FAO با عنوان “Stable Isotope Techniques in Integrated Pest and Soil Fertility Management” یکی از منابع کلیدی است.

در اروپا، پروژه‌های Horizon با همکاری دانشگاه‌ها و مؤسسات اکولوژی، پروتکل‌هایی دقیق برای طراحی، اجرا و تحلیل داده‌های ایزوتوپی در مطالعات تغذیه آفات تدوین کرده‌اند. در آمریکا نیز شبکه تحقیقاتی LTER (Long Term Ecological Research) به استفاده گسترده از رهگیری ایزوتوپی در بررسی زنجیره‌های غذایی در کشاورزی و جنگل‌داری معروف است.

از منظر اخلاقی، اجرای این فناوری تنها در صورت رعایت استانداردهای ایمنی زیستی و بدون تأثیر بر سلامت زیست‌بوم یا گونه‌های غیرهدف مجاز است. هرگونه استفاده غیرمجاز یا ناآگاهانه از ایزوتوپ‌ها، ولو پایدار، می‌تواند موجب وارد آمدن آسیب به اعتبار علمی و اجتماعی پروژه شود. در نتیجه، اخذ مجوزهای محلی و هماهنگی با نهادهای نظارتی قبل از آغاز کار ضروری است.

پیشرفت‌های نوین این روش

فناوری رهگیری ایزوتوپ‌ها، در سال‌های اخیر با توسعه ابزارهای تحلیل دقیق‌تر، گسترش دامنه کاربرد و افزایش دقت در تفسیر داده‌ها مواجه بوده است. یکی از پیشرفت‌های مهم، ظهور طیف‌سنج‌های جرمی با وضوح بسیار بالا (HRMS) و کاهش نیاز به حجم نمونه است؛ به‌طوری که اکنون می‌توان از یک حشره منفرد نیز، نسبت ایزوتوپی دقیق استخراج کرد.

از دیگر تحولات مهم، استفاده از تحلیل ایزوتوپی ترکیبی است که شامل رهگیری همزمان چندین ایزوتوپ (مثلاً ¹³C، ¹⁵N و ²H) می‌شود. این روش امکان تحلیل چندبعدی رژیم غذایی را فراهم می‌کند و به پژوهشگر اجازه می‌دهد منبع تغذیه، مسیرهای تغییرات فصلی، تبادلات آب و حتی انتقال حرارتی را نیز ردیابی کند. همچنین الگوریتم‌های تحلیل بیزین، که امروزه به‌صورت گسترده در تفسیر داده‌های ایزوتوپی استفاده می‌شوند، توانسته‌اند دقت و اطمینان آماری تحلیل‌ها را چند برابر کنند.

در حوزه نرم‌افزار، سامانه‌هایی مانند “SIAR” و “MixSIAR” که بر پایه R توسعه یافته‌اند، توانسته‌اند جایگاه ویژه‌ای در مدلسازی رژیم غذایی آفات پیدا کنند. افزون بر این، در پروژه‌های اخیر، برخی محققان موفق به اتصال داده‌های ایزوتوپی به تصاویر ماهواره‌ای پوشش گیاهی شده‌اند تا بتوانند نقشه‌های تغذیه‌ای در مقیاس بزرگ طراحی کنند.

همچنین تلفیق رهگیری ایزوتوپی با فناوری‌های ژنومی، امکان تحلیل تعامل‌های مولکولی میان گیاه میزبان و حشره را فراهم کرده است. در آینده‌ای نزدیک، انتظار می‌رود این فناوری با ابزارهای نانوزیستی، تله‌های هوشمند و سنسورهای زیستی تلفیق شود و نسل جدیدی از رهگیری غیرمستقیم و پیوسته در اکوسیستم‌های زراعی ایجاد گردد.

آینده‌شناسی و توصیه‌ها: از رهگیری تا راهبردهای زیست‌هوشمند

افق آینده‌ برای رهگیری ایزوتوپی در تعیین مسیرهای تغذیه‌ای آفات، روشن‌تر از هر زمان دیگری است. با درک عمیق‌تری که از روابط تروفیک و شبکه‌های تغذیه‌ای در بوم‌سازگان‌های زراعی حاصل شده، اکنون کشاورزی نوین می‌تواند به سوی طراحی سیستم‌های کنترل زیستی دقیق‌تر، کم‌مداخله‌تر و بلندمدت‌تر حرکت کند. این فناوری، در عین حفظ ساختار طبیعی زیست‌بوم، اجازه می‌دهد زنجیره‌های غذایی را بدون اختلال، اما با شناسایی دقیق حلقه‌های کلیدی و نقاط شکننده، تحلیل کرد و سپس در همان نقاط، مداخلاتی هوشمند صورت داد.

در آینده، تلفیق رهگیری ایزوتوپی با فناوری‌های حسگرهای نانو، یادگیری ماشینی، و نقشه‌برداری‌ اکولوژیکی دقیق، ابزارهایی را در اختیار مدیران زیستی قرار خواهد داد تا نه‌تنها مسیرهای تغذیه‌ای بلکه الگوهای مهاجرتی، رفتارهای تغییر رژیم غذایی و حتی ترجیحات غذایی آفات را در زمان واقعی شناسایی و تحلیل کنند. این داده‌ها، بستر تصمیم‌سازی مبتنی بر شواهد در کشاورزی اقلیمی، کشت تلفیقی و حفاظت زیستی خواهد شد.

توصیه می‌شود برای بهره‌گیری حداکثری از این فناوری، کشورهای در حال توسعه نیز به ایجاد زیرساخت‌های آزمایشگاهی رهگیری ایزوتوپی، آموزش نیروی انسانی متخصص، و استقرار شبکه‌های همکار منطقه‌ای اقدام کنند. همچنین، تدوین استانداردهای ملی برای برچسب‌گذاری ایزوتوپی و ثبت و تحلیل داده‌ها، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای پیشگیری از خطای تفسیر و ایجاد مرجع ملی اطلاعات تروفیکی خواهد بود.

نمونه‌های کاربردی

کاربرد رهگیری ایزوتوپی در تحلیل مسیرهای تغذیه‌ای، دیگر یک ابزار صرفاً پژوهشی نیست؛ بلکه به ابزاری کاربردی در برنامه‌ریزی‌های راهبردی مدیریت آفات تبدیل شده است. در پروژه‌ای که در مزارع ذرت جنوب برزیل اجرا شد، با استفاده از ایزوتوپ پایدار نیتروژن (¹⁵N)، مشخص شد که گونه‌ای از شب‌پره‌ها برخلاف انتظار، تغذیه اولیه خود را از بقایای زراعی به‌جای محصولات زنده آغاز می‌کنند. این کشف سبب بازنگری در سیاست‌های مدیریت بقایا و زمان‌بندی کاشت در آن منطقه شد.

در استرالیا، پروژه‌ای بر روی موریانه‌های خاک‌زی با رهگیری ایزوتوپ کربن (¹³C) در منابع غذایی مختلف، منجر به شناسایی منابع واقعی تأمین انرژی در فصول خشک شد. یافته‌ها در برنامه‌ریزی فضایی برای کاشت گونه‌های مقاوم و کاهش دسترسی آفات به منابع مطلوب، تأثیر بسزایی گذاشت.

این نمونه‌ها نشان می‌دهند که بهره‌گیری از ایزوتوپ‌ها به‌مثابه ردپاهای شیمیایی، چگونه می‌تواند زوایای پنهان شبکه‌های اکولوژیکی را آشکار ساخته و مدیریت مبتنی بر فهم اکولوژیک را تقویت کند.

دیدگاه شما چیست نظرات خود را با ما به اشتراک گذارید.